Bütün canlılar üçün ideal temperatur bəlli olub

10:22 21.02.2024 Müəllif:Vüsal Tağıbəyli
Yazını böyüt
Yazını kiçilt

Yer üzündəki bütün canlılar ideal 20 dərəcə temperaturda inkişaf edir və yeni bir araşdırmaya görə, quru növləri dəyişən iqlimə uyğunlaşmaq üçün daha çox mübarizə apara bilər.

Hafta.az-ın yazdığına görə, tədqiqatların təhlili təsdiq edib ki, həm havada, həm də suda yaşayan heyvanların, bitkilərin və mikrobların temperatur diapazonları 20 dərəcədə üst-üstə düşür. Alimlər bu temperaturun biomüxtəliflik üçün çox vacib olduğunu deyirlər.

Tədqiqatçılar yazır: "Biz 20 dərəcədən yuxarı temperaturun bütün yaşayış mühitləri, o cümlədən heyvanlar, bitkilər və prokaryotlar üçün getdikcə daha az əlverişli olduğuna dair sübutlar tapırıq".

Hüceyrələrdəki suyun molekulyar xüsusiyyətlərinə görə bu temperaturun bioloji proseslərin səmərəliliyi üçün həlledici olduğunu düşünürlər. Hüceyrələr daxilində kimyəvi proseslərin effektivliyi temperatur artdıqca artır, maksimuma çatır və çox isti olduqda sürətlə aşağı düşür.

Tədqiqatçıların fikrincə, bu o deməkdir ki, 20 dərəcədən yüksək temperatur orqanizmlər arasında bəzi əhəmiyyətli dəyişikliklərə, məsələn, dəniz növləri arasında aşağı oksigen səviyyələrinə dözümlülüyün azalmasına səbəb ola bilər.

İstiləşən dünyada uyğun temperatura çata bilməyən canlılar uyğunlaşmaq üçün daha çox mübarizə aparır.

Alimlər "The Conversation"da yazırlar ki, dəniz növləri coğrafi yayılmalarını dəyişərək uyğunlaşa bilsə də, quru növləri "şəhərlər, kənd təsərrüfatı və digər insan infrastrukturları tərəfindən dəyişdirilən ərazilərə görə" asanlıqla yerdəyişmə edə bilməyəcək.

Araşdırmada həmçinin qeyd olunur ki, temperaturun daim 20 dərəcədən yuxarı olduğu bölgələr ərazilərin növ zənginliyinin azalmasına səbəb ola bilər.

Elm adamları, temperaturun uzun müddət bu həddən yuxarı qaldığı zaman məhv olan fosil qeydlərində oxşar dəlillər tapdılar. Tapıntılar artıq 20 dərəcədən çox azalan biomüxtəlifliyin qlobal istiləşmə səbəbindən daha da azalacağına dair artan sübutlara əlavə edir.

Alimlər xəbərdarlıq edirlər ki, bu, bir çox yerlərdə ekosistemlərin “sadələşməsinə” və həyat formalarının azalmasına gətirib çıxaracaq. Onlar həmçinin deyirlər ki, mövcud növlər arasında daha çox rəqabət olacaq və bu, yaşayış yerlərini daha da məhdudlaşdıra bilər.

Oxunma sayı 198