Heyvanlar saya bilir?

10:50 19.04.2024 Müəllif:Vüsal Tağıbəyli
Yazını böyüt
Yazını kiçilt

Saymaq qavrayışı siçovullarda təsdiqlənib. Alimlər deyirlər ki, yeni tapıntı insanlarda ədədi bacarıqların sinir əsaslarını araşdırmaq üçün kritik bir model təqdim edir.

Hafta.az-ın “Medical Xpress”ə istinadən yazdığına görə, əvvəlki araşdırmalar göstərib ki, bir çox heyvan növləri təbiətdə sağ qalmaq üçün sayılmalıdır. Məsələn, bəzi qurbağaların yemək seçərkən tərkibində 3 və 4 ədəd olan iki qrup arasında fərq qoymadığı, 3 və 6 ədəd olan qruplar arasında həmişə daha çox yem seçdiyi müşahidə edilib. Bal arılarının evlərinə yol tapmaq üçün pətəklərindən çiçək tarlasına gedərkən oriyentirlərin sayını yadda saxlamaları da qeyd edilib.

Honq Konq Şəhər Universiteti və Çin Honq Konq Universitetinin nevroloqları tərəfindən aparılan araşdırmada siçovulların saya bilib-bilməyəcəyi sualını həll etmək üçün ədədi öyrənmə tapşırığı, beyin manipulyasiya üsulları və süni intellekt modelləşdirməsindən istifadə edilib.

Rəqəm qavrayışı ədədi kəmiyyətləri müqayisə etmək və hesablamaq qabiliyyətinə aid olduğu halda, ölçü, obyektlərin tutduğu sahə və ya səs impulslarının müddəti kimi davamlı ölçülərə aiddir.

“Science Advances” elmi jurnalında dərc edilən araşdırmada elm adamları ədədi testlərdə bu davamlı kəmiyyətlərin təsirini minimuma endirdilər. Komanda heyvanların diqqətini yalnız rəqəmlərə yönəltməyə imkan verməklə digər diqqəti yayındıran amilləri minimuma endirən stimullar yaradan alqoritm hazırlayıb.

Tədqiqatçılar, əvvəllər rəqəmlər haqqında heç bir məlumatı olmayan siçovulların iki və ya üç rəqəmə uyğun gələn səslərlə məşq edildikdə ədəd qavrayışını inkişaf etdirdiklərini görüblər. Davamlı amplitüdlərin təsirinə baxmayaraq, siçovullar mükafat qidalarını seçərkən həmişə səslərin sayına diqqət yetirirdilər.

Neyroloqlar həmçinin siçovulların beynində rəqəmlərə həsr olunmuş sahənin olduğunu aşkar ediblər. Siçovulların beyninin posterior parietal korteks adlanan hissəsi söndürüldükdə heyvanların rəqəmləri anlamaq qabiliyyətinin təsirləndiyi, lakin ölçü qavrayışına təsir etmədiyi müşahidə olunub. Tədqiqatın müəlliflərindən olan Yunq Vinq-ho deyir: “Bu, beynin rəqəmlərlə məşğul olan xüsusi hissəsinin olduğunu göstərir”.

Əslində, elm adamları ilk dəfə olaraq siçovulların kəmiyyətlərin sadə müqayisəsindən kənara çıxmaq və bir testdə üç fərqli rəqəmi ayırıb təsnif etmək qabiliyyətinə malik olduğunu göstəriblər.

Tədqiqatçılar neyron şəbəkə modelləşdirməsindən alınan tapıntıların süni intellekt sahəsində istifadə oluna biləcəyini düşünürlər. Bundan əlavə, elm adamları rəqəmlərin necə işləndiyini daha yaxşı başa düşməyin bu sahədə çətinlik çəkən insanlara kömək etməyin yollarını tapmağa səbəb ola biləcəyini bildirirlər.

Oxunma sayı 44