Sirli radio siqnalları bizimkinə bənzər qalaktikalardan gəlir

09:47 13.06.2024 Müəllif:Vüsal Tağıbəyli
Yazını böyüt
Yazını kiçilt

Tədqiqat göstərir ki, sürətli radio partlayışları və ya FRB-lər əvvəllər dərk etdiyimizdən daha çox ola bilər.

Hafta.az-ın yazdığına görə, FRB-lər dərin kosmosdan bizə gələn çox sıx, çox qısa radio enerji partlayışlarıdır. Bir millisaniyədə Günəşin üç gündə buraxdığı qədər enerji buraxırlar.

FRB-lər ilk dəfə 2007-ci ildə aşkar edilib. O vaxtdan bəri, kainatın müxtəlif yerlərindən mindən çox FRB aşkarlanıb.

Elm adamları hələ də FRB-lərin haradan gəldiyini bilmirlər. Lakin onlar açıq-aydın ifrat və ya qeyri-adi bir yerdən qaynaqlanır: izahatlar neytron ulduzları və qara dəliklərdən tutmuş yadplanetli texnologiyalarına qədər dəyişir.

Elm adamları bu partlayışları anlamağa çalışmaq üçün çoxdan təkrarlanan, çox aktiv mənbələrə diqqət yetiriblər. Aktiv mənbələr faydalıdır, çünki onların təkrarlanan təbiəti elm adamlarına FRB-lərin gəlməsi gözlənilən səmanın hissələrinə diqqət yetirməyə imkan verir.

Ancaq sürətli radio partlayış mənbələrinin yalnız təxminən 3 faizi təkrarlanır. Bu o deməkdir ki, qalan mənbələr nisbətən məlum deyil.

Yalnız bir siqnal istehsal edən bu təkrar olunmayan FRB-lərdən 128-ni araşdıran yeni bir araşdırma, onların bizim Süd Yolu qalaktikası kimi yalnız nisbətən məhdud sıxlıqlara və mülayim maqnit sahələrinə malik qalaktikalardan gəldiyini göstərir.

Toronto Universitetinin aparıcı müəllifi Ayuş Pandhi deyir: "Bu, digər 97 faizə ilk baxış idi. Bu, bizi FRB-lərin nə olduğunu düşündüyümüzü yenidən nəzərdən keçirməyə, təkrarlanan və təkrarlanmayan FRB-lərin necə fərqlənə biləcəyini görməyə məcbur edir”.

Sözügedən araşdırmada qaynaqlar qütbləşmiş işıqdan istifadə edilərək araşdırılıb. Bu o deməkdir ki, alimlər təkcə onların nə qədər parlaq olduğunu yox, həm də pulsasiya edən elektromaqnit dalğalarının hansı bucaqdan gəldiyini araşdıra bilərlər. Bu, alimlərə mənbələri daha yaxşı başa düşməyə imkan verir, çünki bu bucaq FRB-nin necə və haradan gəldiyini və Yerə uzun səyahətində haradan keçdiyini öyrənmək üçün istifadə edilə bilər.

Oxunma sayı 207