Kubada iqtisadi vəziyyətin pisləşməsi 1959-cu il inqilabından sonra görünməmiş miqrasiya hərəkatına və son iki ildə yüzminlərlə insanın ölkəni tərk etməsinə səbəb olub.
Hafta.az-ın AFP-yə istinadən yazdığına görə, bu mühacirlərdən biri inflyasiya ilin sonundan bəri nəzarətdən çıxdığı üçün son 30 ilin ən pis böhranı ilə üzləşən tacir Elzadır. Covid-19 epidemiyası səbəbindən turizm sektorunun bərpası ləngidiyi üçün o, ötən ilin avqustda ölkəsini tərk etmək qərarına gəldiyini bildirib.
Hazırda ABŞ-ın Mayami şəhərində yaşayan və soyadını vermək istəməyən Elza “Əsas ehtiyacları qarşılamaq çox çətinləşmişdi. Heç nə yox idi. Tez-tez elektrik kəsilirdi. Ərzaq problem də vardı, həm də çox bahalaşmışdı” deyib. O, Kuba pesosunun dəyərinin 2021-ci ildən bəri azaldığına da diqqət çəkib.
Xaricə mühacirət edən bir çox insan kimi o da Nikaraquanın Manaqua şəhərinə təyyarə ilə uçub, sonra qurudan Meksikaya keçib və orada 3 ay qalıb, noyabrda sərhədi keçərək ABŞ-a gedib.
Yanvarın sonlarında açıqlanan son rəsmi rəqəmlərə görə, 2023-cü ildə ABŞ səlahiyyətliləri 153 min kubalının qeyri-qanuni yolla ölkəyə daxil olduğunu, 67 min nəfərin isə Vaşinqtonun qeyri-qanuni immiqrasiyanın qarşısını almaq üçün bir il əvvəl qurduğu “Şərtdən azadetmə” proqramı ilə ölkəyə qanuni yolla gəldiyini deyib.
Müqayisə üçün qeyd edək ki, 2022-ci ildə ABŞ 313 min kubalının qeyri-qanuni yolla ölkəyə girişini qeydə alıb.
Beləliklə, iki il ərzində ən azı 533 min kubalı ABŞ-a köçüb. Bu, adanın 11,1 milyonluq əhalisinin 4,8 faizini təşkil edir, başqa növ viza ilə gələnlərin sayının isə hazırda statistikası yoxdur.
Florida Universitetinin Kuba Tədqiqat İnstitutunun direktoru Jorge Duani AFP-yə deyib: "Bu rəqəm 1959-cu ildə inqilabdan sonrakı ilk miqrasiya hərəkatlarından bəri ardıcıl iki il ərzində qeydə alınan ən böyük kubalı mühacirətidir".
Kastronun inqilabından sonrakı üç il ərzində 300 min kubalı əsasən siyasi səbəblərdən ölkədən gedib. Sonra 1980-ci ildə 130 min, 1994-cü ildə isə 35 min kubalı mühacirət edib.
Kubalıların miqrasiyası təkcə ABŞ-la məhdudlaşmır, onlardan on minlərlə insan Latın Amerikası və Avropaya yola düşür. Onların sayı ilə bağlı heç bir statistic məlumat yoxdur.
AFP-nin bu ölkələrdən əldə etdiyi rəsmi rəqəmlərə görə, son iki ildə 36 min kubalı Meksikadan sığınacaq istəyib, 22 min nəfər Uruqvaya, bir neçə yüz insan isə Çiliyə gedib.
Ötən ilin aprelində 28 yaşlı Radebel Penya kubalılardan viza tələb etməyən Qayananın Corctaun şəhərinə uçan təyyarəyə minib. Oradan o, Braziliya və Boliviyadan keçərək may ayında Çiliyə qeyri-qanuni daxil olub. "Burada hər şey var” deyib o. Hazırda heç bir sənəd olmadan Valparaisoda tikintidə işləyən Penya “İşləsək, yaxşı yaşaya bilərik” deyib.
Bu görünməmiş miqrasiya dalğası 2021-ci ilin sonunda, Kubanın müttəfiqi Nikaraqua böhranla üzləşməmək üçün Kuba hökumətinə təzyiqi azaltmaq məqsədilə kubalılara giriş vizalarını ləğv etdikdən sonra başlayıb.
İqtisadiyyat ABŞ-ın sanksiyaları sərtləşdirməsi səbəbindən və pandemiya böhranının nəticələrinin ağırlığı altında pisləşdikcə, kubalıların ölkəni tərk etmək üçün hərəkəti sürətlənib. Bu səbəblər adanın struktur problemlərini daha da artırırıb.
İspaniya kubalılar üçün Avropada ilk təyinat yeri olaraq qalır, xüsusən də 2022-ci ildə “Demokratik Yaddaş” qanunu kimi tanınan və bəzi ispanəsilli insanların vətəndaşlıq almasına icazə verən qanunun qəbulundan sonra.
Kubanın Holguin şəhərindən olan 24 yaşlı ofisiant Marko Antonio Napolis İspaniya pasportu aldıqdan sonra mart ayında bacısı ilə birlikdə Madridə köçmək istəyir. "Biz orada məskunlaşmaq və işlərin necə getdiyini görmək istəyirik" deyib gənc oğlan Havanadakı İspaniya Konsulluğu qarşısında AFP-yə müsahibəsində.
35 yaşlı dramaturq Raul Bonaccia sentyabrda sənət kursuna getməsindən istifadə edərək Madriddə qaldığını, bir çox işlərdə işləməsinə baxmayaraq "icarə və yemək xərclərini ödəyə bilmədiyini" deyib. O, Kommunist Partiyasının yeganə partiya olduğu Kubada “digərini qəbul etməmək” fenomenini pisləyib.
