NASA Ay torpağından oksigeni çıxarma yolunu tapıb

12:10 28.04.2023 Müəllif:Vüsal Tağıbəyli
Yazını böyüt
Yazını kiçilt

ABŞ Kosmik Agentliyi - NASA-nın alimləri Ayda insan bazaları qurmaq planlarını əhəmiyyətli dərəcədə irəliləyəcək bir hərəkətlə Ay torpağından oksigenin necə çıxarılmasını tapıblar.

Hafta.az-ın yazdığına görə, NASA-nın Hyustondakı Conson Kosmik Mərkəzindən bir qrup karbotermal reaksiya yaratmaq üçün yüksək güclü lazerdən istifadə edərək ilk dəfə vakuum mühitində süni Ay torpağından oksigeni uğurla çıxarıb.

Karbothermal Reduction Demonstration (CaRD) təcrübəsi tənəffüs üçün oksigen istehsal etməklə yanaşı, nəqliyyatda bir propellant kimi həyati əhəmiyyət kəsb edə bilər.

"Komandamız sübut etdi ki, CaRD reaktoru Ayın səthində yaşaya və oksigeni uğurla çıxara bilər", - NASA mühəndisi Anastasiya Ford deyib. Onun sözlərinə görə, bu, digər planetlərdə davamlı insan bazaları yaratmaq üçün arxitekturanın inkişafı istiqamətində böyük bir addımdır.

Ayda daimi insan varlığının yaradılması NASA-nın Artemida missiyasının uzunmüddətli məqsədlərindən biridir və bu, ilk astronavtların 2025-ci ildə Ay səthinə qayıtmasına imkan verəcək.

Bu son təcrübənin uğuru o deməkdir ki, oksigen toplama texnologiyası indi kosmosda sınaqdan keçirilməyə hazır olan 6-cı hazırlıq səviyyəsinə çatıb.

NASA-nın baş mühəndisi Aaron Paz deyir: "Bu texnologiya Ayın səthində hər il öz çəkisindən bir neçə dəfə çox oksigen istehsal etmək potensialına malikdir ki, bu da insanın varlığının və Ayın iqtisadiyyatının davamlılığını təmin edəcək".

Əvvəlki həftələrdə NASA proqramın ilk ekipajlı kosmos uçuşu olacaq Artemida II missiyasında 4 astronavtın Ayı dövrə vuracağını açıqlamışdı.  Astronavtlar 10 günlük uçuş sınaqları zamanı NASA-nın nəhəng Space Launch System (SLS) raketi tərəfindən göndərilən "Orion" kosmik gəmisində səyahət edəcəklər. Onlar nəhayət 50 il fasilədən sonra Aya yaxın məsafədə uçan ilk astronavtlar olacaqlar.