Gürcüstanda seçkilər oktyabrın 26-da keçirilib. Mərkəzi Seçki Komissiyasının nəticələrinə görə, bülletenlərin 99,2 faizi hesablandıqdan sonra hakim “Gürcü arzusu” partiyası 54,08 faiz səslə qalib olub. “Dəyişiklik Koalisiyası” 10,92%, “Güclü Gürcüstan” 8,72%, “Gürcüstan Naminə” partiyası 7,76% səs toplayıb. Baş nazir İrakli Kobaxidze əmin edib ki, müxalifət yeni parlamentin işinə müdaxilə edə bilməyəcək.
İndi hər kəsi bir sual düşündürür. Seçkilər başa çatsa da, siyasi qarşıdurma yüksələn xətlə inkişaf edir. Belə vəziyyətdə Gürcüstanda yaxın aylardja proseslər hansı istiqamətdə inkişaf edəcək?
Qeyd edək ki, hazırda müxalifət seçkilərin nəticələrini tanımadığını bəyan edir və təkrar seçkilər tələbini irəli sürür. Bu məsələdə onların ən böyük dəstəkçisi gözlənildiyi kimi, kollektiv Qərbdir. Brüssel və Vaşinqton Tbilisi hakimiyyətini sanksiyalarla hədələyərək avroatlantik siyasi kursdan imtina etməməyə çağırır. Müxalifətin əsas lideri rolunda isə Qərbin adamı hesab edilən prezident Salome Zurabişvili dayanır.
Gürcü politoloq Petre Mamradze bildirir ki, Zurabişvili güzəştə getməyi bilmir: "Üstəlik, o, "Gürcü Arzusu"nun qələbəsi halında saxtakarlıqlar, Rusiyanın bəzi gizli xüsusi əməliyyatları barədə əvvəlcədən danışdı, buna görə də geri çəkilməklə bağlı bütün qaçış yollarını avtomatik olaraq kəsdi. Prezident indi deməyə bilməz ki, Tbilisi Avropa yolundan azıb və yalnız o, bu kursa qayıtmaq üçün mübarizə aparacaq. Mənə elə gəlir müxalifət dərinlikdə Zurabişvilinin qeyri-adekvatlığını anlayır, lakin özləri də geri çəkilmək iqtidarında deyillər.
Beləliklə, bu oyun daha bir neçə ay davam edəcək. Amma inanıram ki, sonradan hər şey sakitləşəcək".
Analitik hesab edir ki, “Gürcü arzusu" təzyiqlərə tab gətirməlidir, çünki həqiqət onun tərəfindədir: “Reallıqda heç bir kütləvi pozuntu faktı aşkarlanmayıb. Bəlkə də yalnız təcrid olunmuş hallar var idi. Amma seçki prosesinin özü və bunu beynəlxalq müşahidəçilər də təsdiqləyir, Mərkəzi Seçki Komissiyası tərəfindən yaxşı təşkil olunub. Qütbləşmədən danışmağa gəlincə, Gürcüstan buna yad deyil. Yeri gəlmişkən, mən seçkilər zamanı hökumət rəsmilərinin heç bir məcburiyyətini görmədim və əksər müşahidəçilər Gürcüstan mediasına müsahibələrində onları ədalətli və azad adlandırıblar”.
Alman politoloqu Alexander Rar xatırladır ki, bazar günü bir sıra beynəlxalq media Gürcüstanda olan beynəlxalq müşahidəçilərlə müsahibələr yayımlayıb.
“Əvvəlcə onlar təmkinli oldular, sonra isə seçkilərdə manipulyasiyalar barədə getdikcə daha ucadan danışmağa başladılar. Texnika işə yaradı: axşam saatlarında bütün Qərb nəticələrin saxtalaşdırıldığını söyləməyə başladı. Liberal elita gürcülərin qəfildən Avropa dəyərlərinə zidd hərəkət edən partiyaya səs verəcəyini təsəvvür edə bilməz”.
Ekspert hesab edir ki, bu fonda Berlinin seçkinin nəticələrini tanımamaq qərarı Gürcüstan müxalifətinə etirazlarla küçələrə çıxmaq üçün birbaşa siqnaldır.
“Bu, həmişə rəngli inqilab ssenarilərində olur. Tbilisi Qərbin dəstəklədiyi Maydanla üz-üzədir”, - Rar proqnozlaşdırır. Politoloqun fikrincə, İvanişvilinin partiyası hakimiyyətdə qalsa, Almaniya Gürcüstana qarşı daha soyuqlaşacaq və tərəfdaşlıq münasibətlərini pozmağa başlayacaq. “Ola bilsin ki, Berlin tamamilə Transqafqaz regionunda Ermənistanla əməkdaşlığa keçsin”, - o deyir.
Rusiyalı politoloq Fyodor Lukyanov Qərbin Gürcüstandakı seçkilərə reaksiyasını proqnozlaşdırıla bilən adlandırır, çünki ölkə hökuməti, Aİ və ABŞ arasında düşmənçilik kifayət qədər uzun müddət əvvəl formalaşıb: "Lakin son iki ildə bu qarşıdurma daha da pisləşib, çünki Tbilisi qəti şəkildə Rusiya ilə Qərb arasında qarşıdurmaya qarışmaq istəmir və kənarda qalmaq hüququnda israr edir". Eyni zamanda, bu Brüssel və Vaşinqton vəziyyətin xoşuna gəlmir, ona görə də onların arsenalında olan üsul və vasitələrdən istifadə olunur.
“Beləliklə, Gürcüstan hökumətinin ölkənin Avropa gələcəyini basdırdığı arqumentindən istifadə olunur. Aİ-yə üzvlük danışıqları dayandırılıb. Lakin bu, bir növ demaqogiyadır, çünki perspektivlər tamamilə qeyri-müəyyəndir və real dialoq yoxdur. Buna baxmayaraq, bu, etiket kimi mövcud idi və indi Tiflisə təzyiq etmək üçün onu yelləyirlər”, - politoloq qeyd edib.
Lukyanov xatırladıb ki, Gürcüstanda cəmiyyətin Avropa kursunu respublikanın inkişafı üçün alternativ variant hesab edən bir təbəqə var.
“Seçkilərin tanınmaması, baş verdiyi iddia edilən qanun pozuntuları ilə bağlı indiki bəyanatlar əhalinin bu təbəqəsini ayağa qaldırmağa, onları küçələrə çıxarmağa, iğtişaşlar törətməyə yönəlib. Axı güc tətbiqi aktı baş verən kimi bütün vəziyyət gərginləşir”, - o deyib.
Ekspert hesab edir ki, Gürcüstan prezidentinin etiraz çağırışları da tamamilə gözlənilən addımdır. Lukyanov qeyd edib ki, siyasətçi “ən radikal formada ehtiyatsızlıqla Qərbin anti-Rusiya koalisiyasına qoşulmağın tərəfdarıdır”. “Nə qədər ki, Zurabişvili vəzifəsində qalacaq, o, öz resursundan problem yaratmaq üçün istifadə etməyə çalışacaq. Tiflisdən Qərbin təzyiqlərinə boyun əymədən öz maraqlarını müdafiə etməkdə belə ardıcıl mövqe tutacağını gözləmək çətin idi. On il əvvəl baş vermiş hadisələrə qədərki bütün əvvəlki təcrübələr başqa bir şeydən danışırdı.
İndi “Gürcü arzusu” özünü kifayət qədər inamlı aparır, çünki partiya əmindir ki, əhalinin nəzərəçarpacaq əksəriyyəti onların tərəfindədir. Əgər fraksiya sədri Bidzina İvanişvili və onun müttəfiqləri qətiyyət nümayiş etdirsələr və ehtiyatlı olsalar - axı Qərbin vəzifəsi onları ciddi şəkildə zorakılığa təhrik etməkdir - o zaman, hesab edirəm ki, bir müddətdən sonra vəziyyət sakitləşəcək. ABŞ və Avropa öz hərəkətlərinin mənasızlığını görəcək və Qərb ölkələri Tiflisə çox vaxt və səy sərf etməyəcək”, - ekspert hesab edir.
Politoloqun proqnozlarına görə, bundan sonra respublikanın Qərblə münasibətləri tədricən sabitləşəcək, çünki “hər iki tərəfə lazımdır”.
