2025-ci ilin birinci yarısında könüllü repatriasiya proqramı çərçivəsində Rusiyaya cəmi 11,6 min nəfər qayıdaraq, daimi məskunlaşıb. Bu göstərici son 11 ilin ən aşağı göstəricisi olub.
Hafta.az-ın yazdığına görə, ötən ilin eyni dövründə bu proqramla 15,4 min nəfər Rusiyaya köçüb. 2024-cü ildə proqramdan ümumilikdə 31,7 min insan faydalanıb ki, bu da son 14 ildə ən aşağı illik rəqəmdir. Ekspertlər vurğulayırlar ki, bu azalma xüsusilə Rusiyanın Ukraynaya qarşı xüsusi hərbi əməliyyatından sonra özünü büruzə verib.
Proqram 2006-cı ildən fəaliyyət göstərir və ilk növbədə keçmiş Sovet İttifaqı vətəndaşlarını hədəfləyir. İştirak 2014-cü ildə kəskin şəkildə artıb, münaqişədən sonra işğal altındakı Donetsk və Luqansk vilayətlərindən çoxlu insan Rusiyaya köçüb.
Bundan əlavə, 2013-cü ildən sonra proqramın əhatə dairəsi genişləndirildi və demək olar ki, bütün Rusiya miqrantlar üçün əlçatan oldu. İştirakçılar sürətli proses vasitəsilə vətəndaşlıq və ya yaşayış icazəsi ala bilərlər, müraciət prosesi 9-12 ay çəkir. Hökumət həmçinin 100 minlə 200 min rubl arasında dəyişən hesablaşma müavinəti, səyahət xərcləri və baqaj daşınması təmin edir.
Lakin Rusiyanın müraciəti azaldıqca əks emiqrasiya dalğası da artır. “The Economist” yazır ki, Ukraynada müharibə başlayandan sonra Rusiyadan siyasi mühacir 1920-ci illərin bolşevik terrorundan sonra ən böyük dalğanı təşkil edib. Hesabata görə, Qazaxıstan və Serbiyada hər birində 150 min, Ermənistanda 100 min, Türkiyədə 90 min, İsraildə 70 mindən çox, Avropa İttifaqı ölkələrində 60 minə yaxın, ABŞ-da isə 30 min Rusiya vətəndaşı məskunlaşıb.
Rosstat-ın məlumatlarına görə, 2000-2021-ci illər arasında Rusiyanı 1,6-2 milyon insan tərk edib və müharibənin başlaması ilə əlavə 800 mindən 1 milyona qədər insan Rusiyadan gedib.
