Mərakeşdə xalq etirazlarına rəhbərlik edən qrup, səhiyyə və təhsil xidmətlərinin yaxşılaşdırılması tələbi ilə keçirilən altıncı gecədən sonra bu gün hökumətin istefasını tələb edib.
Hafta.az-ın yazdığına görə, kral VI Məhəmmədə müraciət edən “Z 212 nəsli” hərəkatı “Mərakeşlilərin konstitusiya hüquqlarını qoruya bilmədiyi və sosial tələblərini yerinə yetirmədiyi üçün mövcud hökumətin istefasını tələb edirik” deyə bildirib.
Yerli KİV-in məlumatına görə, “Z 212-ci nəsil” hərəkatının çağırışına cavab verən gənclər ötən gün Rabat, Kasablanka, Aqadir və Mərakeşdə dinc nümayişlər keçiriblər. Nümayişlər təhlükəsizlik qüvvələri tərəfindən 3 nəfərin öldürüldüyü gecədən sonra ictimai xidmətlərin təkmilləşdirilməsinə çağırıb.
Paytaxtın mərkəzindəki Ağdal biznes məhəlləsində toplaşan onlarla gənc əllərində dövlət bayraqları və “Biz təkcə stadionlar deyil, xəstəxanalar istəyirik”, “Xalq səhiyyə və təhsil istəyir” kimi şüarlar səsləndirərək dinc şəkildə dağılışıblar. Mərakeş xəbər saytlarının canlı yayımlarına görə, yüzlərlə insan Kasablanka, Aqadir və Mərakeşdə oxşar nümayişlərə toplaşıb, oxşar şüarlar səsləndirib və “sülh”ü vurğulayırlar.
Hökumət dialoqa hazır olduğunu təsdiqlədikdən bir neçə saat sonra bəziləri baş nazir Əziz Ahnuşu istefaya çağıran şüarlar səsləndiriblər. Bu, özünü səhiyyə, təhsil və korrupsiya ilə mübarizə kimi mövzularda “müzakirə məkanı” kimi qələmə verən bu gənclər qrupunun çağırışına cavab olaraq hakimiyyətin icazə verdiyi ikinci nümayişdir.
Etirazlar krallığın cənubundakı jandarma məntəqəsinə basqın etməyə cəhd edərkən üç nəfərin Mərakeş təhlükəsizlik qüvvələri tərəfindən güllələnməsindən bir gün sonra baş verib.
Dünənki bəyanatda hərəkat, “İctimaiyyəti və hakimiyyəti əmin edirik ki, nümayişlərimiz tamamilə dinc keçəcək və hər cür zorakılıq, vandalizm və ya iğtişaşları rədd edirik” deyilir. O, həmçinin “insan ləyaqətinə layiq və bərabərsizlikdən azad təhsil” və “istisnasız olaraq hər bir vətəndaş üçün sağlamlıq” tələblərini təkrarlayıb. Hərəkat müzakirə etmək və səs vermək üçün gecələr Discord-da toplaşan liderlərini müəyyən etməsə də, Sosial İnteqrasiya naziri Əbdülcəbbar Rəşidi təsdiqləyib ki, “hökumət gənclərin tələbləri ilə bağlı müzakirələri virtual aləmdən institutlararası dialoqa keçirməyə hazırdır”.
Hərəkat təşkilatçılarını müəyyənləşdirməsə də, üzvləri müzakirə etmək və səs vermək üçün gecələr Discord-da görüşdükləri üçün Sosial İnteqrasiya naziri Əbdülcabbar Rəşidi “hökumət gənclərin tələbləri ilə bağlı müzakirələri virtual aləmdən institutlararası dialoqa köçürməyə hazır olduğunu” vurğulayıb.
Hərəkatın adı üzvlərinin mənsub olduğu 1990-cı illərin sonu və 2000-ci illərin əvvəlləri arasında doğulmuş “Z nəsli” adı ilə Krallıqda zəng etmək üçün istifadə edilən 212 ölkə kodunun birləşməsindən yaranıb. Sentyabrın ortalarında Aqadirdə qeysəriyyə əməliyyatı üçün xəstəxanaya yerləşdirilən 8 hamilə qadının ölümündən sonra başlayan etiraz aksiyaları digər şəhərlərə də yayılıb. 2030-cu ildə İspaniya və Portuqaliya ilə birlikdə Dünya Çempionatına və 2025-ci ilin sonunda Afrika Millətlər Kubokuna ev sahibliyi edəcək Krallıq yeni stadionların tikintisi, yüksək sürətli dəmir yolu şəbəkəsinin genişləndirilməsi və müxtəlif hava limanlarının modernləşdirilməsi kimi mühüm infrastruktur layihələrinə start verib.
Səhiyyə naziri Aminə Tahraui parlamentdə xəstəxanaların tikintisi və həkimlərin sayını artırmaq üçün müxtəlif layihələrə başladıqlarını, “xüsusilə bəzi bölgələrdə sektorun üzləşdiyi çatışmazlıqları aradan qaldırmaq üçün qeyri-kafi” olduqlarını söyləyib.
Baş nazir Əziz Ahnuş Mərakeşin bir neçə kiçik şəhərində baş verən zorakılıqlarda 3 nəfərin ölümü ilə əlaqədar dünən kədərləndiyini bildirib. Ahnuş ötən şənbə günü etirazlar başlayandan sonra verdiyi ilk açıqlamada, “Son iki gündə şahidi olduğumuz kədərli hadisələrdən sonra təəssüf ki, 3 nəfər həyatını itirdi” deyib. Daxili İşlər Nazirliyinin sözçüsü Rəşid əl-Halfi bildirib ki, kimliyi açıqlanmayan 3 nəfər ölkənin cənubunda jandarma briqadasına basqın etməyə cəhd göstərərkən özünümüdafiə məqsədilə jandarmlar tərəfindən öldürülüb.
Səlahiyyətlilərə görə, hücum edənlər “sursat və xidməti silahları” ələ keçirmək üçün hərbi hissəyə girmək istəyiblər. O bildirib ki, ötən gün baş verən zorakılıq və iğtişaşlar "təəssüf ki, müxtəlif ərazilərdə daha ciddi və təhlükəli həddə çatıb, iğtişaşçılar kəskin silahlardan istifadə edərək hücumlar həyata keçirib, hökumət binalarına və təhlükəsizlik mərkəzlərinə soxularaq, hər yeri talan ediblər”. O, hakimiyyət orqanlarının “ictimai asayişin qorunmasına, hüquq və azadlıqların qanuni hüdudları və müəyyən edilmiş qanunvericilik bazası çərçivəsində həyata keçirilməsinin təmin edilməsinə” sadiq olduğunu vurğulayıb.
Çərşənbə günü baş verən hadisələr adətən dinc səltənəti şoka salıb və bir çox yetkinlik yaşına çatmayanları da özünə çəkib. Nümayişlərə çağıran hərəkat hadisələrdən uzaqlaşıb. Rabatın qardaşlaşmış Sale şəhərində maskalı şəxslər heç bir şüar səsləndirmədən iki polis maşını və bir bank şöbəsini yandırıblar.
Bu hadisələrin ertəsi günü Sale sakini Hişam Mədəni “Vandalizm hərəkəti edənlərin Z212 gənclər hərəkatı ilə heç bir əlaqəsi yoxdur. Onlar xaos yaratmaq üçün gələn quldurlardır” deyib. Zorakılıq çərşənbə axşamı gecə təhlükəsizlik qüvvələri ilə, xüsusən də Şərqi Oujda və cənub İnzeqan bölgələrində ilkin toqquşmalarla başlayıb. Toqquşmalarda əksəriyyəti polis olmaqla 300-ə yaxın adam yaralanıb, 400-dən çoxu isə saxlanılıb. Mərakeş İnsan Haqları Assosiasiyasının məlumatına görə, şənbə günündən bəri Rabatda yüzlərlə gənc saxlanılıb, onların əksəriyyəti sərbəst buraxılıb. Tezliklə Mərakeş paytaxtında ümumilikdə 134 nəfərin mühakimə olunacağı gözlənilir, onlardan altısı hazırda istintaq təcridxanasındadır.